Afstand en nabijheid in Coronatijd

Afstand en nabijheid: veel mensen ervaren dit tijdens deze crisis als dilemma. De anderhalve meter afstand zou het ‘nieuwe normaal’ moeten worden. Velen ervaren de pijn van de totale afstand in de afgelopen maanden. Je zult maar single zijn en thuis moeten werken zonder iemand te hebben die fysiek en emotioneel nabij is. En ook al is nu de tijd aangebroken dat we elkaar weer mogen ontmoeten, er wordt ons gevraagd om voldoende afstand te houden zodat het Coronavirus niet opnieuw kan toeslaan. En hoe ga je om met een innerlijk conflict tussen gevoel en verstand rond zo’n thema als afstand en nabijheid? Wat nu als je iemand bent voor wie nabijheid jouw belangrijkste liefdestaal is? Of als nabijheid en verbinding jouw stijl is van communiceren, maar je je ook wilt houden aan de 1½ meter afstand? Dat kan soms knellen. In jezelf en in je relaties. Bijvoorbeeld bij Marieke in het volgende (fictieve) voorbeeld.

Marieke en Ellen

Marieke is sinds lange tijd weer een keer op kantoor. Ze keek er al een tijd naar uit, maar ze ziet er nu ook wel wat tegenop. Vóór de Coronacrisis had ze altijd met haar collega Ellen mooie gesprekken bij het koffieapparaat. Nu, met die 1½ meter afstand, kan dat niet meer. De koffie wordt rondgebracht en met die nieuwe afstand kun je ook niet meer persoonlijke gesprekken hebben. Ze beseft dat het nog wel lastig zal zijn om Ellen op afstand te houden. Van Ellen weet ze al dat die de regels niet zo strak hanteert. Zij is bovendien single en ze heeft het contact met collega’s, en vooral Marieke, enorm gemist. Marieke en Ellen zijn nogal close op het werk, maar Marieke wil zich goed houden aan de afstandsregel om niet zelf Corona te krijgen of anderen te besmetten.

Dilemma tussen nabijheid en afstand

En ja hoor: als Ellen Marieke ziet aankomen, springt zij op en loopt enthousiast op Marieke af. Bijna verslikt ze zich in haar koffie als ze Marieke omhelst. Deze voelt zich erg ongemakkelijk, want ze wil eigenlijk graag afstand houden. Maar ze weet ook dat Ellen haar erg gemist heeft én zich snel afgewezen kan voelen. Het voelt zo vanzelfsprekend om mee te gaan in de spontane omhelzing van Ellen. Ook omdat het past bij hun contact. Maar ze wil zelf toch graag afstand houden? Hoe kan ze dan in het vervolg anders hierop reageren, zonder Ellen een vervelend gevoel te geven? Hoe houdt ze de relatie met Ellen goed terwijl ze tegelijk duidelijk is in haar grenzen?

Knellend patroon

Eén van de wetmatigheden in onze interactie is volgens de Roos van Leary wederkerigheid. Dit betekent dat gedrag van persoon A een specifieke reactie bij persoon B uitlokt. Als Ellen Marieke spontaan omhelst, is dat een warm gebaar dat voorheen ook een warme reactie ontlokte bij Marieke. Maar deze keer knelt het bij Marieke; ze voelt zich er ongemakkelijk bij. Niet zozeer vanwege Ellen, maar vanwege de verplichting en haar eigen besluit om 1½ meter afstand te houden. Door haar eigen dubbelheid die ze ervaart bij de omhelzing door Ellen, gaat ze toch mee in de omhelzing.

Eenduidige boodschap

Als Marieke écht duidelijk wil zijn in haar wensen, helpt het als zij zowel in haar houding als met woorden dezelfde boodschap aangeeft. Het is hiervoor nodig dat zij zich heel bewust is van haar eigen doel (afstand houden) en kort en bondig aangeeft wat zij wil. Dit kan zij vervolgens non-verbaal ‘onderstrepen’ door met haar hand Ellen tegen te houden. Hoe meer tekst, houding en intonatie dezelfde boodschap geven, hoe duidelijker deze overkomt bij de ander. Door haar eigen dubbele gevoel is het voor Marieke lastiger om die afstand duidelijk te maken. Haar non-verbale gedrag is namelijk te weinig ondersteunend aan de boodschap ‘houd afstand!’ Marieke zal misschien een paar keer met een coach kunnen oefenen om haar boodschap goed over te brengen.

Moeite met grenzen stellen

Wat het voor Marieke extra moeilijk maakt om met dit dilemma om te gaan, is dat zij altijd al moeite had met het aangeven van haar grenzen en duidelijk zijn in haar communicatie. Haar eerste impuls is mee te gaan in de wensen van de ander. Deze impuls zit diep verankerd in haar kwaliteiten en waarden. Dit kan in veel situaties prima zijn, maar is niet altijd effectief. Marieke heeft daarom coaching gezocht om beter haar grenzen aan te leren geven. Hierbij heeft ze door een DISC persoonlijkheidsanalyse inzicht gekregen in haar voorkeursstijl voor gedrag en communicatie en de sterke kanten daarvan. Door haar kennismaking met het beïnvloedingsmodel Roos van Leary heeft ze geleerd hoe ze het gedrag van anderen meer kan beïnvloeden zodat zij rekening houden met haar grenzen. Daarbij stuitte zij op overtuigingen die het haar lastig maken om krachtig nee te zeggen. Een aantal innerlijke blokkades die haar hiervan weerhielden, zijn dankzij brainspotting verdwenen. Ze voelt beter wat ze wil en kan makkelijker experimenteren met het communiceren hiervan. Hierdoor kan ze bewuster haar gedrag kiezen: meegaan met de wensen van een ander of gaan staan voor haar eigen doelen.

Hoe is dat bij jou?

Worstel je zelf ook met zo’n dilemma? Of wil je duidelijker zijn in je communicatie over jouw grenzen? Blijf je last houden van belemmerende overtuigingen die je tegenhouden om nee te zeggen? Ik help je graag bij deze vragen. Maak gerust een afspraak voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek!

No Comments Yet.

Leave a comment